Home >> Artikelen >> Het bos en de verstoorde illusie

Artikelen

Het bos en de verstoorde illusie

Een Column van Simon Klingen
Gepubliceerd op . Er zijn geen reacties.

Iedereen die een beetje over bos nadenkt stelt zich op enig moment de vraag: hoe ziet een bos er eigenlijk uit als je er niets aan doet? Ach, in Nederland hebben we geen oerbos, daarvoor moet je naar Polen. Op naar Bialowieza dus met de bestuursleden van Utrechts Landschap. Na een volle dag struinen door het uitgestrekte bos ga ik in de bus wat deelnemers langs en vraag naar hun bevindingen. Zeker mooi, indrukwekkend en zo meer. Maar wat doorvragen bleek nuttig: “Ik had iets anders verwacht van een oerwoud, daar heb je kapmessen nodig om je een weg te banen” en “het bos leek best wel op onze eigen bossen”. Op zich een waardevolle constatering dat een oerbos, nou ja oer, in ieder geval een bos waar heel lange tijd niet is ingegrepen, veel overeenkomsten vertoont met onze aangelegde bossen. Ik kon me in deze relativering van een oerbos, voor sommige mensen toch het toppunt van natuur, wel vinden.

Een andere reisgenoot had een minstens zo interessante indruk: ze meldde dat ze het toch wel ‘kunstmatig’ vond. Pardon? Deze 5000 ha oerwoud kunstmatig? Wat bleek, haar illusie van ongerept was verstoord door de kaarsrechte paden. In de tijd dat het bos jachtgebied was van de Russische tsaren is een ruitennet van brede paden aangelegd met een onderlinge afstand van 1 werst, iets meer dan een kilometer. De paden zijn al minstens honderd jaar niet meer gebruikt en goeddeels dichtgegroeid. De vegetatie op het vroegere pad is nauwelijks anders dan in het bos. Weinig paden dus en bepaald niet opvallend. Maar toch, voor deze bezoeker - bewust of onbewust - een verstoring van haar oerbosillusie: hier is de mens bezig geweest!

Beheerders die bezoekers van onze Nederlandse bossen serieus nemen - bezoekers die er vaak veel meer tijd door brengen dan de beheerders - doen er goed aan de mensen de illusie van natuur te gunnen. Beter geen rechte dunningspaden dus, tenzij je je bosterrein als een industriegebied ziet. Anders dan een kapvlakte blijven de dunningspaden zomaar een halve eeuw zichtbaar.

Simon Klingen

Reacties

Er zijn nog geen reacties.